Του Σωκράτη Βασιλάκου γεωπόνου- οικολόγου*
Η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος, της 5ης Ιούνη, δεν προσφέρεται για εθιμοτυπικές δηλώσεις και επικοινωνιακές εκδηλώσεις. Είναι μια ημέρα απολογισμού και ευθύνης απέναντι σε μια οικολογική κρίση που γίνεται ολοένα πιο εμφανής και απειλεί την ποιότητα ζωής, την παραγωγή τροφίμων, τη βιοποικιλότητα και την ίδια την κοινωνική συνοχή.
Η κλιματική αλλαγή, η υποβάθμιση των εδαφών, η ρύπανση των υδάτων, η απώλεια φυσικών οικοσυστημάτων και η υπερεκμετάλλευση των φυσικών πόρων δεν αποτελούν φυσικά φαινόμενα χωρίς αιτίες. Είναι αποτέλεσμα συγκεκριμένων επιλογών ανάπτυξης, παραγωγής και κατανάλωσης που για δεκαετίες αγνόησαν τα όρια της φύσης.
Οι πολίτες ασφαλώς έχουν μερίδιο ευθύνης στο να υιοθετούν πιο βιώσιμες πρακτικές στην καθημερινότητά τους. Όμως δεν μπορεί να μεταφέρεται σε αυτούς το κύριο βάρος μιας κρίσης που απαιτεί πρωτίστως πολιτικές αποφάσεις. Οι κυβερνήσεις οφείλουν να σχεδιάζουν και να εφαρμόζουν συνεκτικές πολιτικές προστασίας του περιβάλλοντος, να ενισχύουν τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας με σεβασμό στα οικοσυστήματα, να προστατεύουν τα δάση, τα νερά και τη γεωργική γη, να στηρίζουν τη βιώσιμη γεωργία και να διασφαλίζουν την αυστηρή εφαρμογή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας που χρήζει αναβάθμισης.
Η προστασία του περιβάλλοντος δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως εμπόδιο στην ανάπτυξη. Αντίθετα, αποτελεί προϋπόθεση για μια δίκαιη και ανθεκτική ανάπτυξη που θα εξασφαλίζει ευημερία και για τις επόμενες γενιές. Οι επενδύσεις, οι υποδομές και η παραγωγική δραστηριότητα πρέπει να υπηρετούν αυτόν τον στόχο και όχι να υπονομεύουν τους φυσικούς πόρους από τους οποίους εξαρτάται η ίδια η ζωή.
Στην εποχή των μεγάλων περιβαλλοντικών προκλήσεων, η αδιαφορία δεν είναι επιλογή. Χρειαζόμαστε ενεργούς πολίτες, υπεύθυνη αυτοδιοίκηση, επιστημονική γνώση και, κυρίως, πολιτική βούληση. Οι κυβερνήσεις πρέπει να μπαίνουν μπροστά και όχι να ακολουθούν υποκριτικά ή μοιρολατρικά. Η προστασία του περιβάλλοντος δεν είναι πολυτέλεια ούτε ζήτημα ιδεολογίας. Είναι ζήτημα δημοσίου συμφέροντος, κοινωνικής δικαιοσύνης και επιβίωσης.
Ο άνθρωπος δεν εκμεταλλεύεται πια τη φύση για να εξασφαλίσει τα απαραίτητα "προς το ζην", αλλά την υπερεκμεταλλεύεται για το "ευ ζην", που σημαίνει παραγωγή και κατανάλωση όλο και περισσότερων αγαθών τα οποία παράγονται όχι για να κρατηθεί ο άνθρωπος στη ζωή, αλλά για να εξυπηρετούν δευτερογενείς ανάγκες που γεννιούνται από τον τεχνητό πολιτισμό, ο οποίος έχασε τον προορισμό του. Όταν μία του ανάγκη ικανοποιείται, αυτόματα γεννιέται άλλη και άλλη και άλλη… σαν τα κεφάλια της λερναίας Ύδρας. Η βιομηχανοποίηση, το αυτοκίνητο, το πετρέλαιο… όσο προχωρεί η ονομαζόμενη βιομηχανοποίηση, όσο το αυτοκίνητο καταπλημμυρίζει τους δρόμους της γης, όσο τα εργοστάσια πληθαίνουν βγάζοντας από τα πυρίκαυστα σπλάχνα τους μαύρο ακίνητο καπνό, όσο το πετρέλαιο αναδυόμενο από τα βάθη της γης είναι η νέα Αφροδίτη, πλασμένη όχι από τον αφρό των κυμάτων αλλά από στερεοποιημένο μαζούτ, που ανεβαίνει ανάμεσα ουρανού και γης, τόσο ακούμε σπαραχτικότερα την οικουμενική ψυχή να κραυγάζει: τι θα απογίνουμε; Θα χαθούμε καθώς τα ποντίκια αλειμμένα με πετρέλαιο και παραδομένα στην καταστροφή; Άνθρωποι σοφοί συνεδριάζουν παντού και γνωμοδοτούν για το δίκαιο, για την ειρήνη, για την προστασία του περιβάλλοντος, για την ποιότητα ζωής... Έπειτα καταπίνουν τα καυσαέριά τους και πάνε να κοιμηθούν τον ύπνο του δικαίου. Οι παρθένοι, οι απολίτιστοιδιατηρούν ακόμημια ώρα αιθρίας.
. *Ο Σωκράτης Βασιλάκος είναι Γεωπόνος , Διαιτολόγος – Διατροφολόγος τ.ε., – Υγιεινιστής. Ασχολείται με την οικολογία, τη βοτανολογία και τη βιολογική καλλιέργεια. Είναι συγγραφέας, αρθρογράφος, ακτιβιστής και παραγωγός και παρουσιαστής ραδιοφωνικών εκπομπών.
